Kapitein van Oranje
De memoires van Jan Zwartkruis als bondscoach van het Nederlands elftal

Najaar 2008 zal bij uitgeverij De Buitenspelers de grote Ernst Happel-biografie verschijnen. In Kapitein van Oranje, de memoires van Jan Zwartkruis die samen met Happel Oranje op het WK van 1978 naar de finale leidde, eist de legendarische Oostenrijkse oefenmeester eveneens een hoofdrol op, zij het een tamelijk dubieuze. Toen sportjournalist Michel Bongers van Piet Wildschut, één van de spelers die na de beroerde groepswedstrijden door Zwartkruis in het elftal werd opgenomen, het verhaal hoorde dat de goede resultaten in Argentinië vooral te danken waren aan de ingrepen van Jan Zwartkruis, vermoedde hij een verhaal dat een interessante aanvulling dan wel correctie zou kunnen vormen op een belangrijke episode uit de Nederlandse voetbalgeschiedenis.

Jan Zwartkruis heeft heel lang gezwegen, maar uiteindelijk besloot hij toch de waarheid te vertellen over de gang van zaken op het WK van 1978. Zijn waarheid. Het heeft een uiterst interessant en curieus boekwerk opgeleverd, want in feite is het één lange afrekening geworden met Ernst Happel. Het boek heeft, zeggen de uitgevers, een sterk biografisch karakter. Niet de waarheidsvinding, maar de zienswijze en de beleving van Jan Zwartkruis vormen de insteek van dit boek.

Het citaat, waarmee Zwartkruis afsluit, mag typerend genoemd worden:
“Misschien is hij (= Happel) op een bepaald moment ook wel gek geworden van zichzelf.
HIj was geen bijzonder ontwikkelde man. Eigenlijk had hij alleen van voetbal veel verstand, maar verder nergens van.
Ik denk dat er een groot stuk frustratie bij hem zat.
Zijn vrouw had gestudeerd aan de universiteit en zijn zoon had het tot technisch ingenieur geschopt. Dus dat mag je geen gajes noemen.
Maar dan komt hij iedere keer thuis met zijn zatte kop. Met de geur van andere vrouwen om zich heen ...
Kortom, ik denk dat hij een totaal verknipte geest was.
In ieder geval eenzaam en gefrustreerd.”

Kapitein van Oranje roept enerzijds de vraag op of de oude Zwartkruis misschien niet beter tegen zichzelf en zijn eigen frustraties beschermd had moeten worden. Anderzijds lijkt Zwartkruis' waarheid in ieder geval door een aantal betrokkenen bevestigd te worden. Verder lezen najaar 2008 als, naast de Happel-biografie, ook Voetbal in een vuile oorlog verschijnt.

Fraai uitgegeven met foto's van Cor Mooij en krantenknipsels van het WK.


Michel Bongers & René van Bremen
(uitg. Belluci)
isbn: 9789079594016
prijs: € 17,50
paperback; 238 pagina's
verschenen 3 juni 2008
uit voorraad leverbaar ; verzendkosten €1,95
Nederlandstalig