Voetbal als oorlog
Simon Kuper

Simon Kuper publiceerde in 1994 Football against the Enemy, een verslag van zijn reis door 22 landen, waarin voetbal nauw verstrengeld is met politiek en cultuur. Kuper begon zijn reis in de zomer van 1988 in Nederland, en ontleende er de titel van zijn boek aan de rivaliteit met grote buur Duitsland. In Kroatië was het echt oorlog geweest en ontmoet Kuper leden van de Bad Blue Boys, fans van Dinamo Zagreb die tijdens de burgeroorlog vooraan in de frontlinie stonden. In Berlijn ontmoet hij tien maanden na de val van de Muur een Oostduitse Hertha BSC-supporter. In Riga bezoekt hij de eerste WK-kwalifikatiewedstrijd op Baltische bodem, etc. etc.

Zijn verhaal over zijn verblijf in Moskou begint hij zo: ‘Op mijn eerste avond in Moskou ging ik naar een feestje en kwam thuis in een ambulance. Niet dat me iets mankerde, maar met een maandsalaris van ongeveer twaalf dollar zijn Russische artsen gaarne bereid om je om twee uur 's nachts voor twee dollar overal heen te brengen waar je naar toe wilt. Soms vraag ik me nog wel eens af of mijn ambulance niet onderweg was geweest naar een spoedgeval.’

Zijn reis brengt Kuper de hele wereld over. Bij de vriendschappelijke interland El Salvador-Denemarken bijvoorbeeld in Los Angeles in een stadion vol El Salvadorianen, in Argentinië en Zuid-Afrika, in Glasgow en Barcelona. En overal schrijft hij over voetbal. Hij kan niet ophouden met over voetbal schrijven, begint Kuper zijn voorwoord in de nieuwe editie. ‘Voetbal biedt domweg zo'n goede ingang om de wereld te begrijpen, dat het zonde is om er niets mee te doen.’

Kuper heeft voor deze geactualiseerde vertaling een nieuw voorwoord geschreven en twee nieuwe hoofdstukken toegevoegd: het geheim van het Nederlandse voetbal en voetbal in het Midden-Oosten. In het voorwoord geeft hij aan hoe de wereld, sinds zijn boek uitkwam grondig veranderd is, met name door de opkomst van het internet. Bij een enkel hoofdstuk heeft Kuper nog een korte epiloog geplaatst, zoals bij het hoofdstuk over Nederland, waar hij constateert: de Nederlanders zijn zich een beetje gaan schamen voor hun anti-Duitse uitbarstingen van 1988-1992. Een beetje vreemd is dat het inleidende hoofdstuk uit de oude versie nu verdwaald is als hoofdstuk 4.

Inmiddels heeft Kupers manier van schrijven veel navolging gevonden. Willem Vissers van de Volkskrant bijvoorbeeld schrijft op een soortgelijke manier over voetbal in een dagblad, waarin voetbal niet geïsoleerd wordt van de maatschappij waarin het gespeeld wordt. Kupers verhalen hebben niets aan kracht ingeboet. Goed, dat het boek herdrukt is. Jammer alleen dat het omslag, inhakend op de Oranje-gekte richting EK, geen recht doet aan de inhoud.


(uitg. Amstel Sport)
isbn: 9789048200092
prijs: € 15,00
paperback; 300 pagina's
verschenen 9 mei 2008
niet meer leverbaar

Het Engelstalige origineel:
Football against the enemy
(Orion Publ.)
isbn: 9780752848778
prijs: € 13,95
paperback; 256 pagina's
paperback verschenen november 2003
levertijd 5 -7 werkdagen